|
Vitaminler, normal olarak vücudumuzun
sentezleyemediği kimyasallardır. Ancak, alınan
öncül maddelerin vücudumuzda işlenmeleri ile
meydana getirilebilirler. Vücudumuzda işlev
gören enzimlerin ve diğer birçok kimyasalın
normal işlevlerini düzgün olarak
gerçekleştirebilmeleri için gerekli maddelerdir.
Çoğunlukla "kofaktör" olarak tanımlanan,
tamamlayıcı elemanlar olarak bilinirler. Bu
nedenle de besinler ile dışarıdan alınmaları,
sağlığımız için şarttır.
A vitamini:
Göz, deri, dişler, dişetleri ve saçların
sağlıklı bir şekilde gelişimi için önemlidir.
Görmeden sorumlu pigmentlerin yapısına katılır.
Salgı bezlerinde yeni hücrelerin gelişimini ve
sağlıklı dokuların oluşumunu destekler. Böbrek,
safrakesesi ve idrarkesesi taşlarının oluşumunu
engeller.
B1 vitamini:
Şeker ve nişasta kaynaklı enerji üretiminde
görevlidir. Protein ve yağ metabolizmalarında da
emilimden sorumludur. İştahı düzenler. Sinir
sisteminin düzenli işleyişinden sorumludur.
B2 vitamini:
Vücut hücrelerine enerji sağlanmasından
sorumludur. Gözlerin sağlıklı şekilde görme
işlevini yerine getirmesinde görevlidir. Deri,
tırnak ve saç gibi keratin yapıların sağlıklı
kalmasını sağlar. Demir emiliminde görevlidir.
Ağız yaralarının (uçuk ve aft gibi) iyileşmesine
yardımcıdır.
B3 vitamini
(Niasin): Derinin, sinir sisteminin ve
sindirim sisteminin sağlığı için önemlidir.
Dolaşımı düzenleyici etkisi vardır. Migren
ağrılarını hafifletir. Kolesterolü düşürür.
B5 vitamini
(Pantotenik asit): Vücuda giren yabancı
maddelerin (ilaçlar dahil), toksik etkilerinin
yok edilmesine yardımcıdır. Deri sağlığında
önemlidir.
B6 vitamini:
Protein metabolizmasının en önemli bileşenidir.
Alyuvar ve akyuvar oluşumuna yardımcıdır. Sinir
sisteminin normal işleyişinde ve sağlıklı
kalmasında görevlidir. Bağışıklık sistemini
güçlendirir. Gebelik dönemindeki kusmalara karşı
ve deri kaşıntılarına karşı etkilidir. Doğal bir
idrar söktürücüdür.
B9 vitamini
(Folik asit): Vücuttaki birçok sentez
olayına katılır. Özellikle nükleik asit
metabolizmasında önemlidir. Alyuvar oluşumu ve
gelişimini sağlar. Gebelik süresince bebeğin
sinir sistemindeki aksaklıkları ve hatalı
oluşumları önler. Hücre yapımını hızlandırır. Bu
nedenle kansızlık tedavisinde de kullanılır.
B12 vitamini:
Bağışıklık sistemini güçlendirir. Kan
pıhtılaşmasında görev alan hücrelerin
gelişiminden sorumludur. Alyuvarların
yenilenmesine yardımcı olur ve anemi
hastalığının oluşmasına engel olur. Sadece
hayvansal gıdalarda bulunur.
C vitamini:
Duman ve hava kirliliğinin zararlı etkilerinden
korur. Alyuvar yapımını hızlandırır. Kemik
hücrelerinin sentezine yardımcıdır. Yara
iyileşmesini hızlandırır. Enfeksiyonlara karşı
vücut direncini arttırır. Vücuttaki demir
emilimini arttırır.
D vitamini:
Vücut içinde depolanmış durumda bulunan kalsiyum
ve fosforun kullanımını sağlayarak, kemik
yenilenmesini ve dayanıklılığını arttırır.
Büyüme çağındaki çocuklarda diş ve kemik
gelişimini sağlar.
E vitamini:
Önemli bir antioksidandır. C vitamini ve
selenyum gibi diğer antioksidan maddelerin
etkisini arttırır. Hücreleri serbest
radikallerin zararlı etkilerinden korur. Kalp
hastalıkları ve kanserlerden koruma sağlar.
K vitamini:
Kan pıhtılaşmasına yardımcı bir vitamindir.
Bağırsaklarımızda doğal olarak bulunan
bakteriler tarafından sentezlenir.
Kaynak:
Tübitak Bilim
ve Teknik Dergisi |
