KPSS 2001 EĞİTİM BİLİMLERİ SORU ve CEVAPLARI 
 

 
1.   Yaşam sürecindeki gelişim sorunlarını aşağıdakilerden hangisi en iyi özetler?

A.     Farklı dönemlerde farklı nitelikte gelişimsel sorunların olması.

B.     Ergenlik döneminde gelişimsel sorunların çoğunun eğitimle ilgili olması.

C.     Yetişkinlik yıllarında psikolojik sorunların azalıp biyolojik sorunların artması.

D.     Çocukluk yıllarında ortaya çıkan gelişimsel sorunlarım, giderilmesi en zor olan sorunlar olması.

E.      Orta yaş döneminin gelişimsel sorunlarının yaşlılık döneminde de devam etmesi.

Cevap: A

2.   Zihinsel gelişim bağlamında “kritik dönem” nasıl açıklanı?

A.     Cinsiyet ayrımının yapıldığı dönem.

B.     Soyut düşünmenin en üst düzeye ulaştığı dönem.

C.     Çocuk kimliğinden yetişkin kimliğine geçilen dönem.

D.     Öğrenme üzerinde çevresel uyarıcıların en çok etkili olduğu dönem.

E.      Bireyin kendini işe yaramaz hissettiği dönem.

Cevap: B

3.   Gelişimsel acıdan, “olgunlaşma” hangi anlama gelmektedir?

A.     Toplumsal olayların önyargısız biçimde ele alınma becerisini kazanılması

B.     Kişiliğin gelişmesi ve zenginleşmesi

C.     Ergenlik döneminde hızlı fiziksel büyümenin gözlenmesi

D.     Toplum tarafından kabul gören davranışların öğrenilmesi

E.      Bedensel büyüme ve gelişmenin gerekli davranış değişiklikleriyle tamamlanması

Cevap: E

4.      İki yaşındaki bir çocuk salıncakta yardımsız sallanmak istemekte, kendisini tutmaya çalışan annesinin ellerini itmektedir.

Çocuğun bu davranışı hangi gelişimsel özellikle açıklanabilir?

A.     Yatkınlık

2. Özerklik

3. Üretkenlik

4. Özdeşim

5. Merak

Cevap: B

5.      Somut işlemler dönemindeki bir çocuğa eşit miktarda su doldurulmuş aynı büyüklükte iki bardak gösterilmiş ve hangisinde daha fazla su olduğu sorulmuştur.

Bu çocuğun “Bu üç bardakta mı yoksa diğer bardakta mı daha çok su var?” sorusuna, aşağıdaki yanıtlardan hangisini vermesi beklenir, neden?

A.  “İkisinde de aynı” der, çünkü nesnelerin devamlılığı kavramını kazanmıştır.

B.   “Küplerdeki kil çok” der, çünkü sayı boyutuna bağımlılık vardır.

C.     İkisinde de aynı der, çünkü miktar korunumunu kazanmıştır.

D.     “Küplerdeki kil çok” der, çünkü görelilik ilkesini henüz öğrenmemiştir.

E.      “Topraktaki kil çok” der, çünkü dönüştürme işlemini henüz başaramaz.

Cevap: C

6.      Piaget’ye göre, somut işlemler dönemin 7-11 yaş, soyut işlemler dönemi ise 12 yaş ve sonrasını kapsamaktadır.

Buna göre, aşağıdaki öğretmen davranışlarından hangisi, ilköğretim üçüncü sınıf düzeyine uygun değildir?

A.     Dünyanın, ekseni etrafında döndüğünü öğretmek için, içinden şiş geçirilmiş portakaldan yararlanmak

2. Paraları tanırken, kullanılmakta olan metal ve kağıt paralarla nelerin satın alınabileceğini göstermek

3. Mikropların dokunmakla nasıl bulaştığını göstermek için, eline tebeşir tozu sürüp öğrencileriyle tokalaşmak

4. Caddede karşıdan karşıya güvenli geçişi öğretmek için, bu eylemi drama ile canlandırmak

5. Uzay yolculuğunu anlatmak için, öğrencilerden, kendilerini sınıf yerine bir uzay kapsülündeymiş gibi düşünmelerini istemek

Cevap: E

7.      Bir çocuk annesinden su isterken “Anne su” diyor.

Dil gelişimi açısından çocuğun bu sözü aşağıdakilerden hangisine örnektir?

A.     Duyu organlarıyla alınan bilgiyi nesnelerin zihinsel tasarımlarına dönüştürme (kavram geliştirme)

2. Özne, yüklem, bağlaç, ek vb. ögelerin bazılarını kullanmadan konuşma (telegrafik konuşma)

3. Kuralları, ilişkili olan ve olmayan bütün durumlara uygulama eğilimi (aşırı kurallaştırma)

4. Kuralları yalnızca öğrenilen örnekte sınırlı olarak kullanma eğilimi (eksik kurallaştırma)

5. Yeni sözcük üretebilmek için bekleme eğilimi  (alıcı dil)

Cevap: B

8.      Bir öğretmen, sınıf arkadaşları kadar hızlı yazamayan öğrencisine “Senin de yakında çok hızlı okuyabileceğini biliyorum. Matematik işlemlerinde çok başarılısın bunu da yapabilirsin” demiştir.

Erikson’un “Psikososyal Gelişim Kuramı’na göre, öğretmen bu sözleriyle hangi gelişimsel soruna (kriz) çözüm bulmaya çalışmaktadır.

1. Başarıya karşı aşağılık duygusu

2. Kimliğe karşı rol karmaşası

3. Özerkliğe karşı utanç ve kuşku

4. Girişkenliğe karşı suçluluk

5. Üretkenliğe karşı durgunluk

Cevap: A

9.      Bir öğretmen, sınıf arkadaşlarına göre uzun boylu ve kilolu olan bir yedinci sınıf öğrencisini, “Dev adam, gel buraya” diye çağırmaktadır.

Gelişim psikolojisi açısından öğretmenin bu davranışı neden sakıncalıdır?

1. Bireysel farklılığı, öğrenciyi incitebilecek şekilde etiketlemesi

2. Öğrencilerin özellikleriyle yakından ilgilenildiğini göstermesi

3. Öğrenciye beslenen olumlu duyguları iletmekte yetersiz kalması

4. Ergenlikte ortaya çıkan bedensel farklılıklara dikkat çekmesi

5. Okul başarısını etkilemeyen bir özellikle ilgili olması

Cevap: A

10.  Bir öğretmenin, sınıf içindeki davranışlarıyla öğrencilerine olumlu örnekler oluşturmaya çalışması ve yeri geldikçe bu davranışlarının nedenlerini de açıklaması.

Öğretmenin bu tutumu aşağıdaki öğrenme yaklaşımlarından hangisini benimsemiş olduğunu gösterir?

A.      Bireyin, davranışlarını pekiştirme yoluyla kazandığını savunan edimsel (operant) koşullanma yaklaşımı

B.       Düşünme süreçlerine ağırlık veren bilişsel öğrenme yaklaşımı

C.      Bireyin modelden öğrendiğini savunan sosyal öğrenme yaklaşımı

D.      Bireyin genetik özelliklerinin, davranışlarını belirlediğini savunan biyolojik yaklaşım

E.       Bireyin, davranışlarını tepkisel koşullanma yoluyla kazandığını savunan klasik (tepkisel) koşullanma yaklaşımı

Cevap: C

11.  Aşağıdakilerden hangisi, öğrenme yoluyla kazanılan bir davranışa örnek değildir?

1. Çocuğun, bisiklete bindiğinde dengesini kurması

2. Bir kişinin evinin bulunduğu yeri tarif etmesi.

3. Oto tamircisinin motordaki sesin nedenini kısa sürede bulması

4. Çocuğun, yüzüne rüzgar gelince gözlerini kırpması

5. Aşçının, kokusunu aldığı yemeğin pişip pişmediğini anlaması.

Cevap: D

12.  Aşağıdakilerden hangisi sınıf içinde olumsuz davranışlarıyla dikkat çekmek isteyen bir öğrencisinin bu davranışlarını değiştirmek isteyen bir öğretmenin yararlanabileceği yaklaşımlardan biri değildir?

A.  Öğrencinin olumlu özelliklerini desteklemek

B.   Öğrenciyi izleyerek anlamaya çalışmak

C.  Öğrenciye, sınıf içinde sorumluluk vermek

4. Öğrencinin bu davranışlarından utanmasını sağlamak

5. Öğrenciye, önemli olduğunu hissettirmek.

Cevap: D

13.  Bir anne, iki yaşındaki oğluna ezbere 100’e kadar saymayı öğretmeye çalışmakta, fakat bunu başaramamaktadır.

Bu başarısızlığın temel nedeni aşağıdakilerden hangisiyle ilgilidir?

1. Fiziksel yoksunluk

2. Kullanılan  öğretme yönteminin yetersizliği

3. Genel uyarılmışlık hali

4. Zeka düzeyi

5. Öğrenmeye hazır olma düzeyi

Cevap: E

14.  Dört aylık bir bebeğin sesli ve renkli bir oyuncağa gülmesi ve kollarını açması, bir süre sonra ise bu oyuncağa heyecan gibi belirtileri göstermemesi aşağıdaki süreçlerden hangisi ile açıklanabilir?

A.  Alışkanlık kazanma

2. Bireyselleştirme

3. Özümseme

4. Duyarlı kazanma

5. Yorulma

Cevap: D

15.  Beş yaşındaki bir çocuğun evde ve okuldaki isteklerini ağlayarak yaptırmaya çalışmasından rahatsız olan aile ve öğretmen, bu davranışı görmezden gelerek söndürmeye karar vermişlerdir. Ancak görmezden gelme yöntemi ile çocuğun ağlama davranışında bir artış gözlenmiştir. Bu durum aşağıdakilerden hangisiyle açıklanabilir?

1. Söndürmede, görmezden gelmenin etkisiz bir yöntem olması

2. Söndürülecek davranışların şiddetinde, başlangıçta geçici bir artışın görülebilmesi

3. Söndürülen davranışın kendiliğinden geri gelme olasılığının bulunması

4. Ev ve okul arasında tutarlılık sağlanmamış olmaması

5. Ağlama davranışının uzun bur geçmişe sahip olması.

Cevap: B

16.  İlköğretim birinci sınıfında görev yapan bir öğretmenin önce öğrencilerin her doğru yanıtını, bir süre sonra da ikinci ve üçüncü doğru yanıtını pekiştirmesinin başlıca nedeni aşağıdakilerden hangisidir?

1. Öğrenmelerin pekiştirilmesine soru-yanıt yönteminin elverişli olması

2. Öğrenmede, ödüllendirmenin cezadan daha etkili olması

3. Her doğru yanıtı pekiştirmenin çok zaman alması

4. Birinci sınıfın başlangıcında pekiştirmenin çok önemli olması

5. Aralıklı pekiştirmenin davranışa süreklilik kazandırmada etkili olması

Cevap: E

17.  Sahipsiz bir köpek tarafından ısırılan bir çocuğun önceleri tüm köpeklerden, bir süre sonra da sadece sahipsiz köpeklerden korkması aşağıdakilerden hangisi ile açıklanabilir?

1. İşaret öğrenme

2. Transfer

3. Ayırt etme

4. Ceza

5. Genelleme

Cevap: C

18.  Bir öğrencinin, okula zamanında gitme ve ödevlerini zamanında yapma gibi davranışları alışkanlık haline getirmesinde aşağıdakilerden hangisi en çok rol oynar?

A.     Klasik (tepkisel) koşullanma

B.     Bilişsel öğrenme

C.     Edimsel (operant) koşullanma

D.     Sosyal öğrenme

E.      Psikomotor öğrenme

Cevap: A

19.  Yalnızca sözel ve sayısal alanlarda değil; müzik, spor, dans, iletişim ve resim gibi alanlarda kendini geliştiren ve kendini iyi tanıyanların da zeki olduğunu savunan kuram aşağıdakilerden hangisidir?

A.     Sosyal öğrenme kuramı

B.     Öğrenmede bilgiyi işleme kuramı

C.     Bireyselleştirilmiş öğretim kuramı

D.     Çoklu zeka kuramı

E.      Tam öğrenme kuramı

Cevap: D

20.  Aşağıdaki testlerden hangisinin temel amacı, dersteki öğrenme eksikliklerini belirleyerek bunların giderilmesine olanak sağlamaktadır?

A.     Tanıma ve yerleştirme merkezleri

B.      Kişilik testleri

C.     Zeka testleri

D.     İzleme testleri

E.      Başarı testleri

Cevap: D

21.  Sınav planının ilk aşamasında aşağıdakilerden hangisi belirlenir?

A.     Soru türü

B.     Sınav kapsamı

C.     Soru yazma

D.     Sınavın amacı

E.      Cevap anahtarı

Cevap:D

22.  Bir okulda aynı dersi veren iki öğretmenin, aynı konulardan yaptıkları sınavlardaki soru sayıları ve yanıtları planlama biçimleri şöyledir.

      Birinci öğretmen: 20 soru sormuş ve her soruya beş puan vermiştir.

      İkinci öğretmen: 50 soru sormuş ve her soruya bir puan vermiştir.

“İkinci öğretmenin elde ettiği puanların güvenirliği daha yüksektir.” diyen bir kişi bu iddiasını aşağıdakilerden hangisiyle destekleyebilir?

A.     Testteki soru sayısı arttıkça test puanlarının güvenirliği artar.

B.     Puanlamanın nesnelliği ölçme sonuçlarına karışabilecek hatayı azaltır.

C.     Bir sınavdaki yanıtların nasıl puanlanacağı kullanılan soru tipine göre değişir.

D.     Bir ölçme aracının güvenirliği araçta yer alan soruların güçlüğünden etkilenir.

E.      Öznel puanlama yöntemleri puanların güvenirliğini düşürür.

Cevap: A

23.  Aşağıdakilerden hangisi, testin güvenirliğini artırıcı bir etkendir?

A.     Soruların zor olması.

B.     Cevaplama süresinin kısa olması.

C.     Sorularda yoruma açık ifadeler kullanılması.

D.     Puanların bir puanlayıcıdan diğerine değişmesi.

E.      Soruların bilen ve bilmeyeni ayırıcı nitelikte olması.

Cevap: E

24.  Bir öğretmen sınav sorularına verilen yanıtları dört beş gün arayla iki kez puanlamış; bu iki puanlamadan elde ettiği sonuçları karşılaştırarak aralarındaki tutarlılığa bakmıştır.

Öğretmen bu çabasıyla aşağıdakilerden hangisini belirlemeye çalışmaktadır?

A.     Puanlama güvenirliğini

B.     Soruların doğruluğunu

C.     Soruların güçlük derecesini

D.     Puanlama anahtarının tutarlılığını

E.      Sınavın geçerliğini

Cevap: A

25.  Aşağıdakilerden hangisi sınavın geçerliğini artırıcı etkenlerden biridir?

A.  Yanıtların puanlamasında yanlı davranılması

B.     Sınav sorularının kolay olması

C.     Soruların öğrencilere sınavdan bir süre önce verilmesi

D.     Soruların çözümü için öğretmenin doğru cevabın bir kısmını söylemesi

E.      Sınavda her hedef-davranışla ilgili sorular sorulması

Cevap: E

26.  Bir matematik öğretmeni derste problem çözme becerilerine yönelik etkinliklere ağırlık verdiği halde uyguladığı sınavı daha çok dört işlem yapabilme becerisini ölçen sorulardan oluşturmuştur.

Öğretmen bu yaklaşımıyla aşağıdakilerden hangisini tehlikeye atmıştır?

A.     Puanlayıcı güvenirliğini

B.     Testin objektifliğini

C.     Sınavın kullanışlılığını

D.     Testin kapsam geçerliğini

E.      Soruların ayırt etme gücünü

Cevap: D

27.  Bir Türkçe öğretmeni öğrencilerin yazı yazarken yazım kurallarına ne derece uyduklarını saptamak istemektedir.

Öğretmenin, bu amaçla yapacağı sınavda aşağıdaki soru tiplerinin hangisinden yararlanması en uygun olur?

A.     Tamamlama

B.     Doğru-yanlış

C.     Yazılı yoklama

D.     Çoktan seçmeli

E.      Proje

Cevap: C

28.   Boşluk doldurmalı sınava türünün kullanılmasının en önemli sakıncası aşağıdakilerden hangisidir?

A.     Öğrencileri hatırlama düzeyinde öğrenmelerle yetiştirmeye yöneltmesi

B.     Öğrencilerin öğrenme güdülerini zayıflatması

C.     Puanlamadan kaynaklanabilecek hataları artırması

D.     Sınavın kapsam geçerliğini düşürmesi

E.      Sınavların tahminle cevaplandırılma olasılığını artırması

Cevap: A

29.  Yapılan bir sınavda yüksek puan alanların iyi öğrenmelerinden çok iyi ezberleyenler olduğunu belirten bir kişinin aşağıdakilerden hangisini katılması bu görüş için güçlü bir destek oluşturur?

A.  Öğretmenin, öğrenci merkezli değil; öğretmen merkezli olduğunu

B.     Sınavlarda daha çok hatırlama düzeyinde sorular sorulduğunu

C.     Eğitimde başarıya ilişkin kararların çoktan seçmeli testlere dayandırıldığını

D.     Öğrenci notlarının öğretmenin kanılarından etkilendiğini

E.      Ders konularının öğrenci düzeyinin üzerinde olduğunu

Cevap: B

30.  Bir öğretmen çoktan seçmeli bir test için soru yazarken; öğrencilerin sıklıkla düştükleri hataları çeldirici olarak kullanmaktadır?

      Bu durum, öğretmene en çok hangi konuda yardımcı olur?

A.     Testin kullanışlılığını artırma

B.     Puanların güvenirliğini yükseltme

C.     Sorunun anlaşılmasını kolaylaştırma

D.     Puanlamayı kolaylaştırma

E.      Yanlış öğrenmeleri belirleme

Cevap: E

31-33. soruları aşağıdaki tabloya göre yanıtlayınız.

Bir sınıftaki öğrencilerin beş farklı testteki yanıtları 80 üzerinden puanlanmış ve bu puanlardan aşağıdaki tabloda gösterilen istatistikler hesaplanmıştır.

31.  Bu bilgilere göre hangi testten elde edilen puanların dağılımı simetriktir?

      A.  I           B. II                 C. III                D. IV               E. V

Cevap: C

32.  En yüksek ve en düşük ortalama öğrenme düzeyleri hangi testlerde olmuştur?

Cevap: B

33.  Öğrenciler arasında farklılaşma en çok hani testtedir?

      A.  I           B. II                 C. III                D. IV               E. V

Cevap: E

34.  Eğitim programı geliştirmek amacıyla oluşturulan ekipte, aşağıdakilerden hangisinin sürekli bulunması zorunlu değildir?

A.     Okul yöneticisi

B.     Program geliştirme uzmanı

C.     Ölçme ve değerlendirme

D.     Konu alanı uzmanı

E.      Branş öğretmeni

Cevap: A

35. Hedeflerin belirlenmesi aşamasında, aşağıdakilerden hangisinin dikkate alınması zorunlu değildir?

A.     Toplumun ihtiyaçlarının

B.     Konu-alan ilişkilerinin

C.     Bireyin ihtiyaçlarının

D.     Eğitim ekonomisinin bulgularının

E.      Toplumun eğitim felsefesinin

Cevap: D

36. “Eğitim programının sürekli olarak geliştirilmesi gerekir.

      Aşağıdakilerden hangisi bu anlayışa uygun değildir?

A.     İlk uygulamada yüzde yüz öğrenme sağlayacak etkinlikte program hazırlamanın çok güç olması

B.     Okulların bürokratik bir yapı içerisinde örgütlenmiş olması.

C.     Eğitim teknolojisinde ilerlemeler kaydedilmesi.

D.     Konu alanlarındaki bilgi birikiminde önemli değişiklikler olması.

E.      Bilginin sürekli ve birikimli olarak değişmesi.

Cevap: B

37.  Öğretimde yararlanılan

1. Ünite planı

2.  Yıllık plan

3.  Ders planı (günlük plan)

Aşağıdakilerden hangisinde kapsamı en geniş olandan en dar olana doğru sıralanmıştır?

A.     2-1-3

B.     3-1-2

C.     3-2-1

D.     1-3-2

E.      1-2-3

Cevap: A

38.  Aşağıdakilerden hangisi öğretimi planlama ve uygulamada zamanı dikkate alma amacıyla yapılacak bir çalışma değildir?

A. Yıllı planda, ünite veya konuların sürelerini dikkate alma

B.     Ünite veya dersleri süresi içinde bitecek şekilde planlama.

C.     Resmi tatil ve özel gün veya haftaları dikkate alma

D.     Uzun zaman alacak etkinlikler için hazırlıkları önceden yapma

E.      Yetiştirilemeyen etkinlikleri ev ödevi olarak yaptırma

Cevap: E

39.  Öğretmenler, öğrenilmesi hedeflenen davranışların öğrencilerde görülebilmesi için ortam yaratırlar.

Aşağıdakilerden hangisi, öğretmenin bu görevini yerine getirmek için yararlanabileceği yöntemlerden biri değildir?

A.     Öğrencilere, hedeflenen davranışları gösterdiklerinde pekiştireç verme

B.     Öğrencilerin ilgili olsun olmasın her davranışını pekiştirme

C.     Öğrencileri, hedeflenen davranışları öğrenme çabası göstermeye özendirme

D.     Öğrencilerin hedeflenen davranışları yapmaya çalışırken karşılaştıkları güçlükleri giderme

E.      Öğrencileri, hedeflenen davranışların kullanılacağı durumlarla karşı karşıya getirme.

Cevap: B

40.  Aşağıdaki davranışlardan hangisi “suyun buharlaşması olayının kavrama düzeyinde öğrenildiğini” gösteren bir kanıt olamaz?

A.     Olayı değişik bir örnekle açıklama

B.     Olayı kendi ifadesiyle açıklama

C.     Olayın kitaptaki tanımını söyleme

D.     Olayı kendi çizdiği bir şema ile gösterme

E.      Olayı resmederek ifade etme