TANIM
Metalleri, oksiasetilen, elektrik arkı ve gaz alevi ile çeşitli
şekillerde kesen, parçaları yine aynı yöntemle ergiterek birleştiren
kişidir.
GÖREVLER
- Yapılacak işe uygun olarak çalışma yerini düzenler, - Makine
donanım alet ve malzemelerini seçer, hazırlar, ayarlar, - Kesilecek
veya kaynakla tutturulacak metal parçaları işaretler, kesim yapmak
üzere kesme lambasını hazırlar, - Oksiasetilen veya gaz alevi
yardımı ile parçaları keser, - Her pozisyonda birleştirilecek
parçaları kaynatır, - Yapılacak kaynak türüne uygun yöntemi seçer, -
Oksijen ve asetilen tüplerinin vanalarını açar, kaynatılacak metalin
ergime derecesine göre gaz ayarı yapar, - Gazı yakarak kaynatılacak
metali ergitir, - Kaynak telini kaynatılacak kısma değdirir ve
telden aldığı ergimiş metalle parçaları birbirine ekler. - Kaynak
yapılan yerin pürüzlerini eğe ya da spiral kullanarak düzeltir.
KULLANILAN ALET VE MALZEMELER
Kaynak makinesi, kesme lambası, kaynak teli, oksiasetilen, oksijen
ve asetilen tüpü, elektrik arkı, elektrot, elektrik ve kaynak
makinesi, taşıma ve kaldırma araçları, kaynak çekici, markalama
aletleri, mengene, iş eldiveni, gözlük, maske gibi alet ve
malzemeleri kullanır.
MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER
Kaynakçı olmak isteyenlerin: - Göz ve ellerini eşgüdümle, ellerini
ustalıkla kullanmada üstün beceriye sahip, - Dikkatini belli bir
noktaya yoğunlaştırabilen, - Şekil ilişkilerini görebilen, -
Yapılacak işi zihninde canlandırma ve tasarımı kağıt üzerine
çizebilme yeteneğine sahip kimseler olmaları gerekir.
ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI
Kaynakçılar fabrika ve atölye gibi kapalı ortamlarda
çalışabilecekleri gibi açık mekanda da çalışırlar. Çalışma ortamı
gürültülü ve kirlidir. Ayrıca kaynak makinesinden ve kesme
lambasından çıkan ışık ve gaz cildi, gözü rahatsız edebilir. Kaynak
işlemi sırasında kullanılan gazın yanıcı ve patlayıcı bir gaz olması
nedeniyle kişinin dikkatli olması gerekir. Gerekli havalandırma
sağlandığında ve koruyucu önlemler alındığında herhangi bir tehlike
söz konusu olmaz. Kaynakçı eğilerek, çömelerek veya ayakta çalışmak
durumundadır ve çalışırken birinci derecede malzeme ve aletlerle
ilgilidir. Uzun süre ve elle yapılan kaynak işlemi bedensel olarak
yorucu olabilir.
ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI
Oto sanayi, gemi sanayi, kazan imalathanelerinde, kapı, pencere,
mobilya imalathanelerinde, kamu ve özel kesime ait her türlü
fabrikanın bakım ve onarım atölyelerinde çalışabilirler. Çok yönlü
bir meslek dalı olduğu için işsiz kalma risk çok azdır. Meslek
elemanları kendi adlarına işyeri açma olanağına da sahiptirler.
MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER
Mesleğin eğitimi yeterli müracaat olması durumunda tüm mesleki
eğitim merkezleri, endüstri meslek liseleri ile çok programlı
liselerin “Metal İşleri” bölümünde verilmektedir.
MESLEK EĞİTİMİNE GİRİŞ KOŞULLARI
Çıraklık eğitimine başlayabilmek için; - En az ilköğretim okulu
mezunu olmak, - 14 yaşını doldurmuş 19 yaşından gün almamış olmak,
ancak, 19 yaşından gün almış olanlardan daha önce çıraklık eğitimden
geçmemiş olanlar, yaşlarına ve eğitim seviyelerine uygun olarak
düzenlenecek mesleki eğitim programlarına göre çıraklık eğitimine
alınabilir. - Bünyesi ve sağlık durumu gireceği mesleğin
gerektirdiği işleri yapmaya uygun olmak, - Eğitim görmek istediği
meslekte bir işyeri sahibi ile çıraklık sözleşmesi imzalamak
gereklidir. Meslek liseleri ile çok programlı liselere girebilmek
için ilköğretim okulu mezunu olmak ve meslek liselerine kayıt kabul
şartlarını taşımak gerekmektedir.
EĞİTİMİN SÜRESİ VE İÇERİĞİ
- Kaynakçı mesleğinin eğitim süresi lise veya daha üst düzeyde genel
eğitim görmüş olanlarda 1 yıl, ilköğretim mezunu olanlarda ise 2
yıldır. - Endüstri meslek liseleri metal bölümünde eğitim süresi 3
yıldır. - Mesleki eğitim merkezlerinde haftanın 1 günü teorik, 5
günü işletmede pratik olarak eğitim yapılmaktadır.
Eğitim süresince öğrenciler: - Kaynak makinesi ile kaynakçılık alet
ve avadanlıklarını tanır, - Kaynak elektrotlarını ve özelliklerini,
- Makinede amper ayarlamasını, - Malzemenin özelliğine ve
kalınlığına göre elektrot seçimini, - Her türde ve pozisyonda kaynak
yapabilmeyi, - Kaynak işlemleri sırasında doğabilecek tehlikeleri ve
alınabilecek tedbirleri öğrenirler. Çıraklık eğitimini
tamamlayanlara eğitim sonunda katıldıkları kalfalık sınavında
başarılı olmaları durumunda “Kalfalık Belgesi” ve unvanı verilir.
Endüstri meslek liseleri ile çok programlı liseleri bitirenlere
meslek lisesi diploması ve “Teknisyen” unvanı verilir.
MESLEKTE İLERLEME
- Meslekte usta ve usta öğretici unvanlarına yükselmek mümkündür.
Mesleki eğitim merkezlerinden kalfa olarak mezun olanlar bir
işyerinde çalışıp aynı zamanda teorik eğitimlerine de devam
edebilirler. Kaynakçı mesleğinde ustalık eğitimi çalışma süresi 1
yıldır. - Ustalık belgesine sahip olanlar veya bunları işyerlerinde
çalıştıranlar bağımsız işyeri açabilirler. Ayrıca, işyerinde çırak
çalıştırması için de “Usta Öğretici” belgesine sahip çalışanın
olması zorunludur. - Meslek liselerinin “Metal İşleri” bölümlerinden
mezun olanlar, istedikleri taktirde, bitirdikleri alan kol ve
bölümlerinin devamı niteliğinde veya buna en yakın programların
uygulandığı meslek yüksekokullarına istenilen şartları taşımaları
durumunda sınavsız olarak yerleştirileceklerdir.
BENZER MESLEKLER: Sıhhi Tesisatçılık, Sıcak ve Soğuk
Demircilik, Kaportacılık.
BURS, KREDİ VE ÜCRET DURUMU
Gerek mesleki eğitim merkezi öğrencilerine ve gerekse meslek lisesi
öğrencilerine, işletmelerde meslek eğitimi verilirken, işyerlerince
asgari ücretin %30′u kadar ücret verilmektedir. Ücret yapılan işin
ve işyerinin özelliğine göre değişim göstermekte olup, net asgari
ücretin 2-4 katı arasında kazanç elde edilmektedir. Kendi işyerini
açmış olanların kazançları ise yapılan işin büyüklüğü oranında
değişme göstermektedir.
DAHA AYRINTILI BİLGİ İÇİN BAŞVURULABİLECEK YERLER
- İlgili Eğitim Kurumları, - Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü
Meslek Danışma Merkezi, - Bünyesinde Meslek Danışma Merkezi bulunan
Türkiye İş Kurumu İl ve Şube Müdürlükleri. |
