TANIM
Sağlık kurumları bünyesindeki çeşitli laboratuarlarda hastanın
durumu ile ilgili olarak, hekimin gerekli gördüğü tıbbi analizleri
yapan teknik elemandır.
GÖREVLER
- Deneyler, analiz ve testler için gerekli olan mikroorganizma
kültürleri yetiştirme, boya ve sabitleştirme gibi teknikleri
kullanarak salgı sıvılar, hücre, doku ve vücut organlarından örnek
hazırlar, - Analiz için çözelti ve kültür ortamları hazırlar, -
Laboratuar araç-gereçlerini kullanarak istenilen deney, test ve
analizleri yapar, - İşlem sırasındaki gözlemlerini formlara
kaydeder, - Deney, test ve analiz bulgularını rapor eder, -
Laboratuar araç-gereçlerini temizler, dezenfekte eder, bakımını
yapar, - Laboratuar uzmanlarının ve tıp adamlarının araştırma
çalışmalarına yardımcı olur.
KULLANILAN ALET VE MALZEMELER
- Cam ve porselen malzemeler (deney tüpü, pipet, bur et, desikatör,
huni, mezru, erlent, balon, joje, baget), - Cihazlar (mikroskop,
santrifüj, yarı otomat ize sistemler ve oto analizörler, elektronik
terazi, kan sayım cihazı), - Kimyasal maddeler (bakır sülfat, çinko
sülfat vb.), - Bilgisayar vb.
MESLEĞİN GEREKTİRDİĞİ ÖZELLİKLER
Laboratuar teknisyeni olmak isteyenlerin; - Biyoloji ve kimya
konularına ilgili ve bu alanda başarılı, - Dikkatini uzun bir süre
bir noktaya yoğunlaştırabilen, sabırlı, - Rutin işler yapmaktan
sıkılmayan, - Sorumluluk sahibi, - Başkaları ile iyi iletişim
kurabilen kimseler olmaları gerekir.
ÇALIŞMA ORTAMI VE KOŞULLARI
Laboratuar teknisyenleri sağlık kuruluşlarının laboratuarlarında
görev yaparlar. Çalışma ortamı temiz ve ilaç kokuludur (kimyevi
madde ve ilaç). Görevini genellikle oturarak yapar. Laboratuar
teknisyeni birinci derece maddelerle (kan, idrar vb.) ve aletlerle
ilgilidir, ancak hasta ve hasta sahipleri ile de iyi ilişkiler
kurmak durumundadır. Bu meslek zaman zaman tek başına, zaman zaman
işbirliği halinde çalışmayı gerektirir. Dikkat edilmediği takdirde
mikrop bulaşma ihtimali yüksektir.
ÇALIŞMA ALANLARI VE İŞ BULMA OLANAKLARI
Laboratuar teknisyenleri, hastanelerde, tıp fakültelerinde, özel
tahlil laboratuarlarında, diğer sağlık kuruluşlarının araştırma
merkezlerinde, hıfzısıhha enstitülerinde ve gıda sanayi
işletmelerinde çalışabilirler.
Mesleğin faaliyet alanı insan sağlığı olduğundan önemi gittikçe
artmaktadır. Meslekle ilgili araştırma merkezleri devamlı
çoğalmaktadır.
Gelecekte Meslekte Görülebilecek Değişiklikler: Anılan meslekte
kullanılan araç ve gereçlerde değişiklikler olmaktadır. Bu alanda
bir çok ölçümler bilgisayar ile yapılmaya başlanmıştır.
MESLEK EĞİTİMİNİN VERİLDİĞİ YERLER
Mesleğin eğitimi, Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı sağlık meslek
liselerinin “Laboratuar” bölümünde verilmektedir
MESLEK EĞİTİMİNE GİRİŞ KOŞULLARI
Milli Eğitim Bakanlığı’na bağlı sağlık meslek liselerinin Laboratuar
teknisyenliği bölümüne girebilmek için, Milli Eğitim Bakanlığı’nca
merkezi sistemle yapılan Orta Öğretim Kurumları Öğrenci Seçme ve
Yerleştirme Sınavını kazanmış olmak ve aşağıda belirtilen şartlara
sahip olmak gerekmektedir.
Milli Eğitim Bakanlığına bağlı Sağlık Meslek Liselerine başvuru
şartları:
1. Türkiye Cumhuriyeti vatandaşı olmak, 2. Sağlığı bu okulun
öğrenimine elverişli bulunmak.(Kekemelik, şaşılık, körlük, topallık,
kamburluk, cücelik, bulaşıcı hastalıklar ve ruhsal bozukluklar okula
girmeye engel teşkil eder.) Sağlıklı olduğunu kesin kayıt sırasında
tam teşekküllü heyet raporu ile belgelendirmek. 3. İlköğretim
okulları veya ortaöğretim kurumları bünyesindeki 8. Sınıfta öğrenim
görüyor olmak. (İlköğretim okulundan sonra öğrenime ara verenler ile
ortaöğretim kurumlarına devam etmiş olanlar bu sınavı kazanmış
olsalar bile bu okula alınmazlar.)
- Milli Eğitim Bakanlığına bağlı sağlık meslek liselerinin
Laboratuar Teknisyenliği bölümüne girebilmek için, - İlköğretim
okulu mezunu olmak, - Sağlık meslek lisesinin Laboratuar bölümüne ön
kayıt yaptırıp, ön kayıt yaptıranlar arasından diploma notuna göre
sıralamaya girildiğinde diploma notu yüksek olanlar kesin kayıt
hakkı kazanırlar.
EĞİTİMİN SÜRESİ VE İÇERİĞİ
Mesleğin eğitim süresi 4 yıldır.
Öğrenciler eğitimin 1. yılında daha çok teorik eğitim görürler. 2.
sınıfta pratik eğitim ile teorik eğitimi hemen hemen aynı oranda
alırlar. 3. sınıfta daha çok pratik eğitim görürler. 4. sınıfta ise
eğitimin hemen hemen tamamı pratik olup bir hastanenin
laboratuarında yapılır. Öğrenciler ilk 3 yıldaki pratik eğitimlerini
okulun laboratuarlarında yapmaktadırlar. Meslek eğitimi boyunca
öğrencilere kültür dersleri, temel bilim dersleri ve meslek dersleri
verilir.
Kültür dersleri; Türk Dili ve Edebiyatı, Din Kültürü ve Ahlak
Bilgisi, Tarih, Atatürk İlkeleri ve İnkılap Tarihi, Coğrafya,
Matematik, Fizik, Kimya, Yabancı Dil, Beden Eğitimi ve Milli
Güvenlik dersleridir.
Temel bilim dersleri; Psikoloji, Sosyoloji, Kişiler Arası İlişkiler,
Sağlık Hizmetlerinde Yönetim, Anatomi, Fizyoloji, Sağlığı Koruma
Bilgisi, Hastalık Bilgisi, Sağlık Eğitimi, İlk Yardım, Sağlık
İstatistiği, Müzik gibi derslerdir.
Meslek dersleri; Uygulamalı Fizik, Uygulamalı Kimya, Mikrobiyoloji,
Hematoloji, Laboratuar Aletleri, Biyokimya, Gıda Kimyası ve
Kontrolü, Parazitoloji dersleridir.
Eğitim müfredatı basitten karmaşığa doğru hazırlanmıştır. Önce
insanın yapısı, metabolizması, laboratuarda kullanılan araç ve
gereçler tanıtılır. Devamında testlerin yapılış tekniğine
geçilmektedir. Dolayısıyla meslek adayları eğitim boyunca insanın
yapısı ve metabolizması hakkında bilgi edinirler.
MESLEKTE İLERLEME
Mesleki eğitimde, öğrencilere temel bilgiler verilir. Daha sonra
isteyen hematoloji, biyokimya, mikrobiyoloji, parazitoloji, gıda
kimyası ve kontrolü bölümlerinden birinde uzmanlaşabilir.
İşyerinde teknisyen olarak belli bir süre çalışanlar idari yönden
bölüm sorumlusu olabilirler.
Sağlık Meslek Liselerinin Laboratuar bölümünden mezun olanlar,
istedikleri taktirde, ÖSYM’nin belirlediği ön lisans programlarına
sınavsız geçiş için başvurabilirler. Gereken koşullara sahip
oldukları takdirde yerleştirilebilirler.
BURS, KREDİ VE ÜCRET DURUMU
Sağlık meslek liselerinde eğitim görenler, pratik eğitim esnasında
3308 Sayılı Mesleki Eğitim Kanunu gereğince asgari ücretin %
30′undan az olmamak üzere ücret alırlar. Bütün öğrenci haklarından
yararlanır.
Eğitim görülen işletmenin sağlayacağı sosyal olanaklardan
faydalanır.
Mesleki eğitimini bitiren laboratuar teknisyenleri 12. derecenin 3.
kademesine denk düşen aylık ile göreve başlamaktadırlar.
Özel sağlık kuruluşlarında çalışmaları durumunda asgari ücretin 2-4
katı civarında ücret almaktadırlar.
DAHA AYRINTILI BİLGİ İÇİN BAŞVURULABİLECEK YERLER
- İlgili Eğitim Kurumları, - Türkiye İş Kurumu Genel Müdürlüğü
Ankara Meslek Danışma Merkezi, - Bünyesinde Meslek Danışma Merkezi
bulunan Türkiye İş Kurumu İl ve Şube Müdürlükleri |
